Με μία ματιά...
Ένας αληθινός οραματιστής του εναλλακτικού χώρου που δεν έπαψε ποτέ να πειραματίζεται με τα άκρα. Ενώνοντας τον ασφυκτικό θόρυβο με την απόλυτη αρμονία, διαμόρφωσε νέες ηχητικές γλώσσες. Το ταξίδι του Justin Broadrick παραμένει μια συγκλονιστική σπουδή στην ανθρώπινη ψυχολογία.
- Η μίξη των βαρέων industrial ρυθμών με τις ονειρικές shoegaze κιθάρες έθεσε τα θεμέλια για αναρίθμητα σημερινά συγκροτήματα.
- Η γέννηση του grindcore και η μετέπειτα εξέλιξή του προς τις ατμοσφαιρικές συνθέσεις αποδεικνύουν την αστείρευτη καλλιτεχνική του τόλμη.
- Παραμένει ένας δημιουργικός χαμαιλέοντας που καταφέρνει σταθερά να μετατρέπει τα βαθύτερα τραύματα σε αληθινά πρωτοποριακή τέχνη.
Ο Justin Broadrick γεννήθηκε το 1969 στο Μπέρμιγχαμ σε ένα περιβάλλον που δεν άφηνε πολλά περιθώρια για ξεγνοιασιά. Οι γονείς του ήταν χίπηδες που πέρασαν στην punk κουλτούρα, γεμίζοντας το σπίτι με μουσικές επιρροές αλλά και αρκετές καταχρήσεις. Αντί να τρέχει στις αλάνες, εκείνος από τα δέκα του χρόνια άκουγε Can και Lou Reed.
Το σχολείο του φαινόταν ένα χαοτικό μέρος όπου αδυνατούσε να συγκεντρωθεί. «Όλα πήγαιναν υπερβολικά γρήγορα. Για μένα ήταν ένα χάος και ήμουν πιο ευτυχισμένος δραπετεύοντας στον δικό μου κόσμο παρά μέσα σε αυτόν τον πανικό των ανθρώπων», εξομολογήθηκε αργότερα. Η μουσική ήταν ένας μηχανισμός άμυνας απέναντι σε μια σκληρή πραγματικότητα που δεν μπορούσε να διαχειριστεί.
Στα δεκατρία του χρόνια πήρε την κατάσταση στα χέρια του και δημιούργησε τους Final, το πρώτο του προσωπικό project. Μαζί με φίλους άρχισε να ηχογραφεί δικές του κασέτες, επηρεασμένος από τον θόρυβο των Throbbing Gristle και την ανεξάρτητη νοοτροπία της εποχής. Κυκλοφόρησε δεκάδες κασέτες μέσα από μια αυτοσχέδια εταιρεία, στήνοντας ουσιαστικά το δικό του δίκτυο διανομής. Αυτή η εμμονή με την παραγωγή και την πειραματική προσέγγιση έχτισε μια do-it-yourself λογική που θα καθόριζε ολόκληρη την καριέρα του.
Η ταχύτητα ως μέσο διαφυγής
Λίγο καιρό αργότερα, μια τυχαία συνάντηση σε μια τοπική αγορά τον έφερε σε επαφή με τον Nic Bullen. Η γνωριμία τους οδήγησε στην ένταξή του στους Napalm Death, όπου ανέλαβε την κιθάρα. Ήταν μόλις δεκαπέντε ετών και περνούσε τα βράδια του παίζοντας σε παμπ, δοκιμάζοντας τα όρια της ταχύτητας και της έντασης.
Μαζί με τον ντράμερ Mick Harris αποφάσισαν να παίξουν τα κομμάτια τους τόσο γρήγορα που έμοιαζε αδιανόητο για τα δεδομένα της εποχής. «Θυμάμαι να λέω στον Mick Harris, “Πιο γρήγορα! Πιο γρήγορα!”, κι εκείνος γελούσε, και απλά γινόμασταν όλο και πιο γρήγοροι», έχει δηλώσει χαρακτηριστικά. Η ανάγκη τους να σπρώξουν τα όρια γέννησε το ιστορικό “Scum”, έναν δίσκο που σημάδεψε ολόκληρο τον ακραίο ήχο.
Πριν καλά καλά κυκλοφορήσει αυτός ο δίσκος, ο Justin Broadrick αποφάσισε να φύγει γιατί ένιωθε ότι η εμμονή με την ταχύτητα περιόριζε το δημιουργικό του ένστικτο. Βρήκε προσωρινά στέγη στους Head Of David, αναλαμβάνοντας τα τύμπανα και γνωρίζοντας την πρώτη του ραδιοφωνική επιτυχία.
Παρόλα αυτά, τα υπόλοιπα μέλη ήθελαν να ακολουθήσουν μια πιο εμπορική κατεύθυνση, κάτι που τον έβρισκε εντελώς αντίθετο. Τελικά τον έδιωξαν, γεγονός που τον πείσμωσε αφάνταστα. Η αποπομπή του λειτούργησε ως καταλύτης για να φτιάξει ένα σχήμα όπου δεν θα χρειαζόταν ποτέ ξανά να κάνει συμβιβασμούς στο καλλιτεχνικό του όραμα. Ήθελε κάτι πιο βαρύ, πιο σκοτεινό και απόλυτα δικό του.
Ο βιομηχανικός εφιάλτης
Μαζί με τον Ben Green δημιούργησαν τους Godflesh το 1988, συνδυάζοντας το βαρύ metal με τα μηχανικά beats. Επηρεασμένος από το hip hop, αποφάσισε να χρησιμοποιήσει drum machine για να πετύχει χτυπήματα που ακούγονταν τεράστια και απάνθρωπα. «Θέλαμε να κουρδίσουμε την κιθάρα και το μπάσο τόσο χαμηλά που με το ζόρι να μπορούμε να παίξουμε πια, μέχρι να ενωθούμε σωματικά με τη βρωμιά αυτού του ήχου», έχει εξηγήσει για τον τρόπο που προσέγγισαν το εγχείρημα. Το ντεμπούτο τους “Streetcleaner” έσκασε σαν βόμβα το 1989. Ο ήχος τους αποτύπωνε την ασφυκτική ατμόσφαιρα των εργοστασίων, χτίζοντας ένα τείχος παραμόρφωσης που σόκαρε το κοινό.
Η Αμερική αγκάλιασε το συγκρότημα αμέσως και οι περιοδείες έγιναν ξαφνικά εξαντλητικές. Βρέθηκαν να παίζουν δίπλα σε μεγάλα ονόματα της εποχής, ενώ υπέγραψαν ακόμα και με πολυεθνική εταιρεία για το άλμπουμ “Selfless”. Ωστόσο, η συνεχής τριβή με τον κόσμο και η υπερέκθεση στα φώτα φόρτωναν τον Justin Broadrick με αφόρητο άγχος.
Προσπαθούσε να διαχειριστεί την κατάσταση καταφεύγοντας σε καταχρήσεις, προσπαθώντας να μουδιάσει τις αισθήσεις του πριν ανέβει στη σκηνή. Οι προσδοκίες της βιομηχανίας να τους μετατρέψει στο επόμενο τεράστιο όνομα δημιούργησαν ένα ασήκωτο βάρος για έναν άνθρωπο που απεχθανόταν τη δημοσιότητα. Αυτό το κλίμα πίεσης άρχισε σταδιακά να διαβρώνει τις αντοχές του.
Εξερευνώντας την ηλεκτρονική διάσταση
Κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του ’90, η δημιουργικότητά του αρνιόταν να περιοριστεί μόνο στις κιθάρες. Συνεργάστηκε στενά με τον Kevin Martin και έφτιαξαν projects που συνδύαζαν τα βαριά ηλεκτρονικά beats με τον industrial ήχο. Χρησιμοποιούσαν τον εξοπλισμό του στούντιο σαν ένα κανονικό μουσικό όργανο, φτιάχνοντας σκοτεινές εκδοχές χορευτικής μουσικής που έμοιαζαν να έρχονται από το μέλλον.
Αυτή η παράλληλη δραστηριότητα λειτούργησε ως διέξοδος από τους αυστηρούς κανόνες της metal κοινότητας. Η άρνησή του να εγκλωβιστεί σε ένα μόνο είδος απέδειξε από νωρίς ότι τον ενδιέφερε η καλλιτεχνική ελευθερία πολύ περισσότερο από την εμπορική καταξίωση. Ακόμα και μεγάλες προτάσεις συνεργασίας έπεσαν στο κενό.
Φτάνοντας στο 2001, η κατάσταση στους Godflesh είχε φτάσει σε οριακό σημείο. Κατά τη διάρκεια των ηχογραφήσεων του δίσκου “Hymns”, η δημιουργικότητα είχε στερέψει και το σχήμα έμοιαζε να έχει κάνει τον κύκλο του. Ο Green αποφάσισε να αποχωρήσει λίγο πριν από μια μεγάλη ευρωπαϊκή περιοδεία, μην αντέχοντας άλλο τη ζωή στον δρόμο.
Η απόπειρα αντικατάστασής του απέτυχε, κάτι που οδήγησε σε πλήρη ψυχολογική κατάρρευση. Ακύρωσε τις αμερικανικές συναυλίες την τελευταία στιγμή, χάνοντας τα πάντα οικονομικά και βουλιάζοντας σε μια πολύ σκοτεινή περίοδο απομόνωσης. Ήταν το τέλος μιας τεράστιας εποχής και η αρχή μιας εξαιρετικά δύσκολης φάσης.
Το φως μέσα από τη θλίψη
Μέσα από τα συντρίμμια γεννήθηκαν οι Jesu το 2003, παίρνοντας το όνομά τους από το τελευταίο τραγούδι που είχε γράψει με το προηγούμενο σχήμα του. Αυτή τη φορά ο Justin Broadrick ήθελε να αφήσει πίσω τον θυμό και να εκφράσει την παραίτηση, τη θλίψη και την ευαλωτότητά του. Ενσωμάτωσε καθαρά φωνητικά και γνώριμες ποπ δομές μέσα στον ογκώδη ήχο, παίρνοντας τεράστια ρίσκα.
«Έχω μια αγάπη για την pop μουσική και οι Jesu είναι ό,τι πιο κοντινό μπορώ να κάνω σε αυτήν, παντρεύοντας τον σκληρό ήχο με τις μελωδίες», ανέφερε για τη στροφή του. Η μετάβαση σε πιο μελωδικά μονοπάτια τού χάρισε μια ολοκαίνουργια γενιά ακροατών που ταυτίστηκαν με την ειλικρίνειά του.
Οι πρώτες δουλειές του νέου project έδειξαν έναν δημιουργό που τολμούσε να εκτεθεί όσο ποτέ άλλοτε. Το άλμπουμ “Conqueror” ανέβασε την μπάντα σε άλλο επίπεδο, συνδυάζοντας την παραμόρφωση με σχεδόν υπνωτικές μελωδίες. Πλέον είχε τον πλήρη έλεγχο στο στούντιο, παίζοντας όλα τα όργανα μόνος του και φέρνοντας φίλους μόνο για τις τελικές πινελιές.
Η μετακόμιση στην ύπαιθρο της Ουαλίας τον βοήθησε να βρει επιτέλους τη γαλήνη που αποζητούσε μακριά από τη φασαρία της πόλης. Η επαφή με τη φύση και η απομάκρυνση από το χάος των περιοδειών λειτούργησαν λυτρωτικά για τον ψυχισμό του, δίνοντάς του τον χώρο να αναπνεύσει.
Η πατρότητα και η αποδοχή
Η γέννηση του γιου του έπαιξε τον πιο καθοριστικό ρόλο στο να καθαρίσει οριστικά από το αλκοόλ και να βάλει τη ζωή του σε τάξη. Η καθημερινότητα με ένα παιδί τού έδωσε έναν νέο σκοπό, μετουσιώνοντας τις παλιές του ανασφάλειες σε έμπνευση. «Το όμορφο με το να έχεις παιδί είναι ότι ανακτάς την αθωότητά σου. Κάθε μέρα μαζί του θυμάμαι την αθωότητα που έχασα και αυτή που θα χάσει κι εκείνος», έχει δηλώσει χαρακτηριστικά.
Η ευθύνη του να μεγαλώνει έναν νέο άνθρωπο επισκίασε τους παλιούς του δαίμονες, χαρίζοντάς του μια πρωτόγνωρη σταθερότητα. Παράλληλα, ήρθε αντιμέτωπος με κάποιες σημαντικές αλήθειες για τον εαυτό του.
Σε προχωρημένη ηλικία πήρε επιτέλους μια ιατρική απάντηση για το χάος που ένιωθε σε όλη του τη ζωή, όταν διαγνώστηκε με αυτισμό. Αυτή η εξέλιξη εξηγούσε ξεκάθαρα την υπερευαισθησία του στους θορύβους και την κοινωνική του αμηχανία όλα αυτά τα χρόνια. Συνειδητοποίησε ότι η μανιώδης ενασχόλησή του με τον θόρυβο και τη μουσική ήταν ο βασικός μηχανισμός επιβίωσης που είχε αναπτύξει από παιδί.
Αντί να προσπαθεί να προσαρμοστεί στους κανόνες των άλλων, αποδέχτηκε τον μοναδικό τρόπο που λειτουργεί ο εγκέφαλός του. Η μουσική ήταν η μοναδική γλώσσα με την οποία μπορούσε να επικοινωνήσει ουσιαστικά με τους γύρω του.
Διαχρονική κληρονομιά
Με καθαρό μυαλό πλέον, αποφάσισε να επανενώσει τους Godflesh το 2010 για μερικές επιλεγμένες εμφανίσεις, οι οποίες σύντομα οδήγησαν σε νέες κυκλοφορίες. Η επιστροφή τους δεν είχε ίχνος φτηνής νοσταλγίας, καθώς το υλικό ακουγόταν το ίδιο δεμένο και επικίνδυνο με το παρελθόν.
Διατήρησε ενεργούς τους Jesu, βρίσκοντας μια ιδανική ισορροπία ανάμεσα στην οργή του ενός σχήματος και τη μελαγχολία του άλλου. Σε όλα αυτά προστίθεται η αδιάκοπη αγάπη του για την ηλεκτρονική σκηνή, την οποία συνεχίζει να εξερευνά ακούραστα, αφού σπάνια συναντάς κάποιον που να έχει γεφυρώσει τόσα είδη με τέτοια συνέπεια.
Σήμερα ο Justin Broadrick συνεχίζει να εργάζεται καθημερινά στο στούντιό του, ετοιμάζοντας νέες δουλειές χωρίς να νιώθει το άγχος της βιομηχανίας. Έχει ξεπεράσει προ πολλού την ανάγκη να αποδείξει κάτι σε οποιονδήποτε, γράφοντας νότες αποκλειστικά για τη δική του ψυχή. Το γεγονός ότι επηρέασε μουσικούς από τον πιο ακραίο χώρο μέχρι τη σύγχρονη indie σκηνή, μαρτυρά το πραγματικό μέγεθος του αποτυπώματός του. Προτίμησε να τσαλακωθεί πολλές φορές, παρά να γίνει ένας από τους τόσους προβλέψιμους μουσικούς που μισεί. Ο άνθρωπος που ξεκίνησε να φτιάχνει κασέτες σε ένα φτωχικό δωμάτιο, κατέληξε να χτίσει ένα δικό του ηχητικό σύμπαν που παραμένει αδύνατο να αντιγραφεί.
