Όταν ολόκληρος ο πλανήτης πατάει το γκάζι στο τέρμα, θέλει θράσος για να τραβήξεις χειρόφρενο. Το 1991 η παγκόσμια σκηνή του ακραίου ήχου ζούσε για την ταχύτητα και τον θόρυβο. Μέσα σε αυτόν τον διαγωνισμό αδρεναλίνης, πέντε νεαροί από τη βιομηχανική βόρεια Αγγλία αποφάσισαν να δοκιμάσουν τις αντοχές του κοινού τους κάνοντας το εντελώς απροσδόκητο. Οι Paradise Lost μπήκαν στο στούντιο και ηχογράφησαν το “Gothic“, ρίχνοντας τον ρυθμό σε ένα εξοργιστικά αργό τέμπο. Μέσα από αυτή την αυθόρμητη κίνηση γεννήθηκε το death–doom και άνοιξε ο δρόμος για το gothic metal. Ο δίσκος προέκυψε μέσα από τις αντιφάσεις της καθημερινότητάς τους και την ανάγκη τους να χωρέσουν τον θόρυβο των συναυλιών και τις μελωδίες των τοπικών κλαμπ σε ένα και μόνο βινύλιο.
Η ζωή στον βορρά και η κουλτούρα των κλαμπ
Η καταγωγή της μπάντας από τη βόρεια Αγγλία έπαιξε καθοριστικό ρόλο στη διαμόρφωση της αισθητικής τους. Περιοχές όπως το Χάλιφαξ, το Μπράντφορντ και το Λιντς είχαν έναν έντονα γκρίζο και βιομηχανικό χαρακτήρα που επηρέαζε άμεσα την ψυχολογία των νέων της εποχής. Ο κιθαρίστας Greg Mackintosh έχει περιγράψει τέλεια αυτή την πραγματικότητα, εξηγώντας πώς το περιβάλλον γέννησε αυτή τη μουσική κατεύθυνση: «Υπάρχει μια ρήση στην περιοχή μας που λέει ότι είναι ζοφερά στον βορρά και αυτό ίσχυε απόλυτα για εμάς».
Σε αυτό το βιομηχανικό τοπίο, η διέξοδος για τους νέους ήταν τα τοπικά κλαμπ, όπου η μουσική ποικιλομορφία ήταν εντυπωσιακή. Σε αυτούς τους χώρους οι DJs μπορούσαν να παίξουν ένα ακραίο thrash κομμάτι και αμέσως μετά να βάλουν σκοτεινή βρετανική μουσική των αρχών της δεκαετίας του ογδόντα.
Αυτή ακριβώς η εναλλαγή ήχων στα κλαμπ του Λιντς και του Μπράντφορντ φύτεψε τον σπόρο για τη δημιουργία του δίσκου. Τα μέλη της μπάντας, ορκισμένοι οπαδοί του ακραίου ήχου και ενεργοί στην underground κοινότητα, άρχισαν να γοητεύονται από συγκροτήματα που έδιναν βάρος στη μελωδία και τον ρυθμό. Η απόφασή τους να παίξουν αργά ξεκίνησε εν μέρει και ως μια μορφή αντίδρασης στις συναυλίες.
Όταν μοιράζονταν τη σκηνή με μπάντες του grindcore, το κοινό συχνά απαιτούσε γρήγορα τραγούδια. Η απάντηση της μπάντας ήταν να παίζει ακόμα πιο αργά, δοκιμάζοντας τις αντοχές των θεατών. Ο τραγουδιστής Nick Holmes έχει απομυθοποιήσει κάπως αυτή τη διαδικασία με τον δικό του τρόπο, λέγοντας: «Προσπαθήσαμε να παίξουμε γρήγορα και ήταν σκέτη καταστροφή, οπότε είπαμε ΟΚ, θα πάμε στο άλλο άκρο και θα παίξουμε όσο πιο αργά μπορούμε».
Ηχογραφώντας με ένστικτο και αλκοόλ
Οι συνθήκες ηχογράφησης στα Academy Studios απείχαν παρασάγγας από τα σημερινά αποστειρωμένα και πλήρως ελεγχόμενα περιβάλλοντα. Η μπάντα μπήκε στο στούντιο με ελάχιστη τεχνική γνώση έχοντας ταυτόχρονα ένα ξεκάθαρο όραμα για το επιθυμητό αποτέλεσμα. Η διαδικασία ήταν χαοτική και βαθιά αυθεντική. Ο παραγωγός Keith Appleton προερχόταν από τον χώρο της ποπ μουσικής και βρέθηκε αντιμέτωπος με πέντε νεαρούς που έπαιζαν ακραία και παραμορφωμένη μουσική.
Παραδόξως, αυτή η σύγκρουση διαφορετικών κόσμων λειτούργησε υπέρ του τελικού αποτελέσματος. Ο Appleton διέθετε τον τεχνικό εξοπλισμό, όπως συνθεσάιζερ, που έδωσαν τον χαρακτηριστικό ορχηστρικό τόνο στον δίσκο, ξεπερνώντας τους περιορισμούς που έθεταν οι κιθάρες.
Η ατμόσφαιρα κατά τη διάρκεια των ηχογραφήσεων ήταν απόλυτα ερασιτεχνική με την καλή έννοια. Ο ιδρυτής της δισκογραφικής τους εταιρείας επέβλεπε τη διαδικασία κυρίως καταναλώνοντας ουίσκι, αφήνοντας την μπάντα εντελώς ελεύθερη να πειραματιστεί. Η έλλειψη σύγχρονων μέσων ηχογράφησης τους ανάγκαζε να βρίσκουν πρακτικές και συχνά ανορθόδοξες λύσεις στα προβλήματα που προέκυπταν.
Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της νοοτροπίας συναντάμε στο κομμάτι “Rapture“. Λόγω της πίεσης χρόνου και της έλλειψης μετρονόμου, υπήρξε ένα σημείο όπου τα τύμπανα έχαναν τον ρυθμό τους σε ένα γύρισμα. Η λύση που βρήκαν επιτόπου ήταν να πατήσουν ένα πλήκτρο στο συνθεσάιζερ ακριβώς εκείνη τη στιγμή. Αυτό παρήγαγε τον ήχο μιας έκρηξης, ο οποίος κάλυψε τέλεια το λάθος και έμεινε στην τελική μίξη του δίσκου.
Γυναικεία φωνητικά και αρχιτεκτονική
Μια από τις πιο ριζοσπαστικές αποφάσεις για τον δίσκο ήταν η προσθήκη γυναικείων φωνητικών, κάτι σχεδόν ανήκουστο για τον ακραίο χώρο εκείνη την περίοδο. Η επιλογή της Sarah Marrion έγινε μέσω μιας απλής αγγελίας σε μουσικό περιοδικό. Η Marrion προερχόταν από εντελώς διαφορετικό μουσικό υπόβαθρο, έχοντας ως βασικό άκουσμα τη χορευτική μουσική.
Όταν έφτασε στο στούντιο και άκουσε τα ακραία φωνητικά του Holmes, η έκπληξή της ήταν τεράστια. Παρόλα αυτά, η μουσική υποδομή των κομματιών, η οποία βασιζόταν σε συγχορδίες μινόρε και αργές μελωδίες, της επέτρεψε να προσαρμόσει την κλασική της παιδεία πάνω στις συνθέσεις. Η αντίθεση ανάμεσα στα βάρβαρα φωνητικά και τη μελωδική της φωνή δημιούργησε μια συνταγή που αργότερα θα αντέγραφαν εκατοντάδες συγκροτήματα.
Στο κομμάτι των στίχων, ο Holmes θέλησε να απομακρυνθεί από τα κλισέ του είδους. Οι περισσότερες μπάντες της εποχής καταπιάνονταν με σκοτεινά και αποκρυφιστικά θέματα, προσπαθώντας να σοκάρουν το κοινό. Ο ίδιος προτίμησε να εστιάσει στην ψυχολογία και στην επιβλητικότητα της αρχιτεκτονικής.
Διαβάστε επίσης: Paradise Lost: Μια διαδρομή γεμάτη γκρίζο και μελωδίες
Τα γκαργκόιλ και οι παλιοί καθεδρικοί ναοί αποτέλεσαν βασική πηγή έμπνευσης, προσφέροντας μια διαφορετική, πιο εσωτερική προσέγγιση στον φόβο και την απόγνωση. Το ίδιο το όνομα του δίσκου προήλθε εν μέρει από αυτές τις αναφορές, καθώς και από τον κινηματογράφο, δημιουργώντας ωστόσο αρχικά κάποιες ενδοιασμούς στη μπάντα, καθώς φοβούνταν μήπως το κοινό τους παρεξηγήσει τη μουσική τους κατεύθυνση.
Η φάρσα του εξωφύλλου
Η οπτική ταυτότητα του άλμπουμ έκρυβε ίσως την πιο διασκεδαστική ιστορία από όλες. Σε μια περίοδο που τα εξώφυλλα των δίσκων ήταν γεμάτα με πολύπλοκες ζωγραφιές, πολεμιστές και υπερβολικά γραφικά, η μπάντα επέλεξε μια εντελώς διαφορετική, αφηρημένη οδό. Το αποτέλεσμα φαινόταν τρομακτικό, σκοτεινό και απόλυτα ταιριαστό με τη μουσική, κάνοντας τους οπαδούς να πιστεύουν ότι απεικόνιζε το εσωτερικό ενός τάφου ή κάποια απόκοσμη σπηλιά. Πολλοί μάλιστα έστελναν γράμματα στη μπάντα προσπαθώντας να αποκρυπτογραφήσουν το νόημα της εικόνας.
Η αλήθεια πίσω από την εικόνα ήταν πολύ πιο πεζή και ξεκαρδιστική. Το εξώφυλλο προέκυψε από μια κανονική φωτογράφιση των μελών του συγκροτήματος. Ο Holmes παρατήρησε μια περίεργη λεπτομέρεια στο σημείο ανάμεσα στο χέρι του Mackintosh και στο πουκάμισο του ντράμερ Matt Archer.
Ζήτησαν να γίνει τεράστια μεγέθυνση σε αυτό ακριβώς το μικρό κομμάτι της φωτογραφίας, την αναποδογύρισαν και το αποτέλεσμα έγινε το εμβληματικό εξώφυλλο. Τα μέλη της μπάντας κράτησαν το μυστικό για αρκετό καιρό, επιτρέποντας στον κόσμο να χτίσει τον δικό του μύθο γύρω από την εικόνα, αποφεύγοντας να αποκαλύψουν ότι πρόκειται απλώς για μια τσέπη από ένα ρούχο.
Το βάρος της κληρονομιάς
Όταν μια μπάντα βρίσκει μια πετυχημένη φόρμουλα, ο κανόνας υπαγορεύει την ασταμάτητη αναπαραγωγή της. Οι Paradise Lost ακολούθησαν τη δική τους, εντελώς διαφορετική διαδρομή. Βλέποντας τους κλώνους τους να ξεφυτρώνουν παντού και νεότερα σχήματα να παίζουν διασκευές στα ίδια τους τα κομμάτια, απλά έχασαν το ενδιαφέρον τους. Στον αμέσως επόμενο δίσκο έκοψαν μαχαίρι τις ενορχηστρώσεις και τα γυναικεία φωνητικά για να επιστρέψουν στη γνώριμη απομόνωσή τους. Η δημιουργία του “Gothic” στηρίχθηκε σε πέντε τύπους που έπιναν ουίσκι στο στούντιο και πειραματίζονταν στα τυφλά. Γέννησαν ένα ολόκληρο μουσικό ρεύμα μέσα από τον καθαρό αυθορμητισμό τους και επέλεξαν να το πετάξουν από πάνω τους με την ίδια ακριβώς ευκολία.
