Ίσως κάποιοι να μην έχουν καταλάβει τον συμβολισμό που κρύβεται πίσω από το επικείμενο live των Sun of Nothing, Sadhus και Dephosphorus. Οπότε, καλό θα ήταν να πάμε μερικούς αιώνες πίσω και συγκεκριμένα στις 7 Φεβρουαρίου 1497, όταν στη Φλωρεντία γράφτηκε μία από τις πιο μαύρες σελίδες της ιστορίας. Στην Piazza della Signoria, οι οπαδοί του μοναχού Girolamo Savonarola άναψαν μια τεράστια φωτιά και έριξαν μέσα της βιβλία, πίνακες, χειρόγραφα, μουσικά όργανα και κάθε αντικείμενο που θεωρούσαν σύμβολο ηθικής παρακμής. Έτσι, η Φλωρεντία, το λίκνο της Αναγέννησης, μετατράπηκε εκείνη τη μέρα σε τόπο σκοταδισμού, και ανάμεσα στις φλόγες χάθηκαν έργα που δεν θα γνωρίσουμε ποτέ, χειρόγραφα που συνέδεαν τον μεσαιωνικό κόσμο με τη νεωτερική σκέψη και, πιθανότατα, δημιουργίες καλλιτεχνών όπως ο Botticelli.
Ο Savonarola ήταν ο de facto ηγέτης μιας θεοκρατικής Φλωρεντίας, που είχε γεννηθεί μετά την πτώση των Μεδίκων το 1494. Με κηρύγματα για την επικείμενη θεία τιμωρία και με δίκτυα νεαρών οπαδών που περιπολούσαν την πόλη κατάσχοντας «αμαρτωλά» αντικείμενα, επέβαλε ένα καθεστώς αυστηρού ελέγχου πάνω στην καθημερινή ζωή και στο ίδιο το δικαίωμα στη σκέψη και τη δημιουργία. Η φωτιά του 1497 ήταν το αποκορύφωμα αυτής της λογικής: μια απόπειρα να εξαλειφθεί οτιδήποτε πήγαινε κόντρα στις θρησκόληπτες λογικές του.
Η ειρωνεία της ιστορίας είναι ότι μόλις έναν χρόνο αργότερα ο ίδιος ο Savonarola βρέθηκε στην ίδια πλατεία, κατηγορούμενος ως αιρετικός. Μετά από βασανιστήρια και δίκη, εκτελέστηκε και κάηκε στην ίδια Piazza della Signoria όπου είχε ανάψει τη φωτιά. Η Bonfire of the Vanities έμεινε έτσι ως ένα διαχρονικό σύμβολο του πώς ο φόβος, ο φανατισμός και η εξουσία μπορούν να στραφούν ενάντια στη γνώση και στη δημιουργία, αφήνοντας πίσω τους ένα κενό που ούτε οι αιώνες μπορούν να γεμίσουν.
Στο “Maze” η απόγνωση λειτουργεί ως μόνιμη κατάσταση: κοινωνική, υπαρξιακή και σχεδόν μηχανική. Το γράψατε ως καταγραφή του κόσμου γύρω σας ή ως εσωτερικό, προσωπικό λαβύρινθο;
Sun of Nothing: Ίσως και τα δύο. Το υλικό είναι αρκετά παλιό και μάλλον μεστώσε, όπως μεστώσαν και οι κοινωνικοί και προσωπικοί λαβύρινθοι. Κάπου το καπάκι θα ανοίξει από το πολύ νερό κάποτε. Όπως πάντως και να το βλέπει κάποιος, σίγουρα είναι αποτέλεσμα αρκετών και διαφορετικών παραγόντων.
Η μουσική του “Maze” αλλάζει διαρκώς ένταση και κατεύθυνση, σαν να παλεύει με τον ίδιο της τον εαυτό. Πόσο αυτές οι μεταπτώσεις συνδέονται με το κενό των 14 χρόνων που μεσολάβησαν από τον προηγούμενο δίσκο;
Sun of Nothing: Αν κάποιος σου πει ότι είναι πάντα καλά με τον εαυτό του, είναι ένας πολύ καλός ψεύτης. Λογικό είναι να υπάρχει σύγκρουση με τον εαυτό σου και λογικό είναι να μπορείς να προσπαθείς να ξυπνάς καλύτερος άνθρωπος το επόμενο πρωί. Σίγουρα υπάρχει μια σύνδεση με την περίοδο απραξίας, που κοιτάς και άλλα πράγματα στη ζωή σου, αλλά νομίζω όχι σε τόσο μεγάλο βαθμό.
Μπορεί σήμερα να μην καίγονται έργα τέχνης κυριολεκτικά – αν και καλό είναι να κρατάμε μια επιφύλαξη για το μέλλον – αλλά οι καλλιτέχνες συχνά αντιμετωπίζονται από το σύστημα ως απειλή. Έχετε νιώσει ποτέ ότι, με τον τρόπο του, προσπαθεί να «κάψει» τη δική σας δουλειά;
Sun of Nothing: Τη Δευτέρα 10 Μαρτίου 2025 ο βουλευτής της «Νίκης», Νίκος Παπαδόπουλος, μπήκε στην Εθνική Πινακοθήκη και έριξε στο πάτωμα μερικά έργα που τα έκρινε ο ίδιος ως χυδαία. Ο καλλιτέχνης γενικά αντιμετωπίζεται σαν παρίας ή σαν κάποιος ο οποίος δεν προσφέρει και τίποτα. Όσον αφορά τη μουσική, μουσικές σαν τη δική μας, αλλά και πιο χαλαρές μουσικές ακόμα, φυσικά για αυτούς δεν έχουν καμία θέση στο κοινωνικό τους όραμα.
Στο “Illegal Sludge” τα riffs μοιάζουν να κουβαλούν από μόνα τους όλο το βάρος των κομματιών, ενώ τα ρυθμικά παραμένουν μπετόν αρμέ, κρατώντας την ένταση σταθερή από την αρχή μέχρι το τέλος. Ξεκινάτε τη γραφή από το riff ή από το groove και πόσο καθορίζει τελικά αυτό τον χαρακτήρα της μουσικής σας;
Sadhus: Δεν έχουμε κάποιο standard μοτίβο για τη δημιουργία των κομματιών. Πολλά ξεκινάνε από ένα απλό τζαμάρισμα στο studio μας, που αυτά σιγά σιγά χτίζονται και δημιουργούν μία ολοκληρωμένη σύνθεση. Άλλοτε πάλι σκάει κάποιος με μία ιδέα που του έχει καρφωθεί και έχει δουλευτεί στον χώρο του. Γενικά αυτό που μας έχει βοηθήσει είναι ότι από τα πρώτα μας βήματα είχαμε τον δικό μας χώρο και αυτό δεν μας περιόρισε και ούτε μας άγχωσε ποτέ με τους χρόνους μας.
Το λέμε χρόνια ότι όταν έχεις τον δικό σου χώρο είσαι ελεύθερος να δημιουργήσεις χωρίς άγχος και χρόνους, και για όλους τους πέντε μας είναι ο χώρος δημιουργίας, ηρεμίας, έκφρασης και το δεύτερο σπίτι μας. Επίσης, το ότι είμαστε τόσα πολλά χρόνια μαζί και συνυπάρχουμε μας έχει βοηθήσει να συνεννοούμαστε εύκολα και να ξέρουμε ο ένας τον άλλον πολύ καλά και αυτό μας βοηθά και στη συνεννόηση και στην υλοποίηση των κομματιών.
Ο Χρήστος, γράφοντας το review για το “Illegal Sludge”, το χαρακτήρισε – και δικαίως, αν με ρωτάτε – ως ένα από τα κρυμμένα διαμάντια της χρονιάς, βλέποντας σε αυτό μια μπάντα πιο δεμένη και πιο σίγουρη για τον ήχο της. Με βάση αυτό το σημείο στο οποίο βρίσκεστε τώρα, πώς φαντάζεστε το επόμενο βήμα στη δισκογραφία σας;
Sadhus: Η δημιουργία του “Illegal Sludge” έγινε σε μία περίοδο που όλοι τα είχαμε χαμένα και η μόνη μας διέξοδος ήταν η μουσική, για να βγάλουμε από μέσα μας τη σαπίλα και τη δυσωδία που μας προκάλεσε η περίοδος αυτή. Οπότε όλη η οργή και ο εγκλεισμός μας αποτυπώθηκε στον δίσκο αυτό και η αλήθεια είναι ότι είμαστε πολύ χαρούμενοι με το αποτέλεσμα. Με τη δισκογραφία είμαστε αργοί και σταθεροί και ήδη δουλεύουμε σε νέα κομμάτια, απλά είναι πολύ νωρίς ακόμα για να μιλήσουμε για το επόμενο δισκογραφικό βήμα μας.
Το sludge ανέκαθεν κινήθηκε στο περιθώριο και συχνά αντιμετωπίστηκε ως «θόρυβος» ή υπερβολή αντί ως καλλιτεχνική πρόταση. Έχετε νιώσει ποτέ ότι η μουσική σας παρεξηγείται ή υποτιμάται ακριβώς επειδή δεν κάνει καμία έκπτωση;
Sadhus: Από την αρχή της δημιουργίας των Sadhus κινούμαστε στο περιθώριο και έτσι συνεχίζουμε. Ποτέ το sludge δεν ήταν μουσική για τα “μεγάλα σαλόνια”. Ο θόρυβος και η υπερβολή, από την άλλη, είναι το βασικό στοιχείο στις live εμφανίσεις μας και το επιζητούμε για να δώσουμε και να περάσουμε αυτό το εκκωφαντικό και αποπνικτικό κλίμα που χρειάζεται η μουσική μας, η οποία σίγουρα δεν θα περάσει απαρατήρητη. Το μόνο σίγουρο είναι ότι θα σου κάνει εντύπωση, θετική ή αρνητική, και δεν υπάρχει μέση οδός. Το μόνο που έχει να κάνει κάποιος είναι απλά να παρευρεθεί σε ένα live μας και να ζήσει αυτό που λέμε.
Artist: Sober On Tuxedos
Album: Good Intentions
Label: Heaven Music
Release Date: 11/12/2020
Genre: Nu Metal, Metalcore
Η μουσική σας αλλάζει διαρκώς ταχύτητες και χαρακτήρα, χωρίς όμως να χάνει ποτέ τη συνοχή της. Τι είναι αυτό που κρατάει τον ήχο σας «ενωμένο» μέσα σε τόσο έντονες μετατοπίσεις;
Dephosphorus: Υπάρχει μέσα μας μια άτυπη “φόρμουλα” που λειτουργεί υποσυνείδητα και κρατά τον ήχο μας ενωμένο, όσο κι αν αυτός μετατοπίζεται. Δεν τη σκεφτόμαστε συνειδητά, έχει πλέον γίνει έμφυτη αίσθηση. Στη σύνθεση υπάρχει πάντα μια αόρατη ματιά των Dephosphorus που επιβλέπει τα πάντα: μας καθοδηγεί στο πότε χρειάζεται μια ανατροπή, πότε μια ένταση και πότε να αφήσουμε κάτι να αναπνεύσει. Έτσι διατηρούμε ζωντάνια, έκπληξη και συνοχή μαζί, σαν να μας υπαγορεύει η ίδια η μουσική πότε είναι πραγματικά ενδιαφέρουσα και πότε όχι.
Στον τελευταίο σας δίσκο ο άνθρωπος μοιάζει ευάλωτος μπροστά σε τεχνολογικές και κοσμικές δυνάμεις. Είναι αυτό μια προειδοποίηση ή μια αποδοχή του κόσμου που έρχεται;
Dephosphorus: Μάλλον μιλάμε για αποδοχή, όχι για προειδοποίηση. Η προειδοποίηση έχει ήδη δοθεί εδώ και δεκαετίες. και μάλιστα από τη Φύση, με τον πιο ξεκάθαρο τρόπο. Ο άνθρωπος, ως καταστροφικό ον με έντονη αλαζονεία, έχει πείσει τον εαυτό του ότι μπορεί να της επιβληθεί, ότι όλα μπορούν να γίνουν με τους δικούς του όρους. Αυτή η αντίληψη όχι μόνο είναι λανθασμένη, αλλά πιθανότατα θα έχει και τις ανάλογες συνέπειες.
Είμαστε ευάλωτοι απέναντι στη Φύση, στο άγνωστο, αλλά και, ίσως περισσότερο, απέναντι στη δική μας βλακεία. Όσο ο κόσμος συνεχίζει να κυβερνάται από αυτή τη δύναμη, είναι λογικό να οδεύουμε προς την αυτοκαταστροφή. Το μεγάλο ερώτημα, λοιπόν, δεν είναι αν έρχεται ο “Νέος Κόσμος”, αλλά αν θα είμαστε σε θέση να τον αντικρίσουμε: σε πενήντα χρόνια θα μπορεί ο άνθρωπος να διαχειριστεί την τεχνολογική αθανασία, να μετακομίσει σε έναν νέο πλανήτη, να ταξιδέψει σε έναν νέο Γαλαξία; Θα καταφέρουμε να ζήσουμε τα σενάρια του Ασίμωφ ή θα χαθούμε στη Λήθη πριν καν προλάβουμε, εξαιτίας του εγωισμού μας;
Να επισημάνουμε ότι δεν αποδεχόμαστε, αντιθέτως, καταρρίπτουμε το αφήγημα πως ο άνθρωπος είναι εγγενώς αυτοκαταστροφικός και, ως εκ τούτου, καταδικασμένος στον αφανισμό. Πρόκειται για ένα αφήγημα που εξυπηρετεί άριστα το status quo: μας οδηγεί στη μοιρολατρία και στην απραξία, ενώ συχνά μας βολεύει και προσωπικά, καθώς νομιμοποιεί την αδράνεια, δες τους στίχους του “Ο Θρίαμβος της Επιστήμης και της Λογικής” από το τελευταίο μας άλμπουμ, “Planetoktonos”.
Η απόδειξη του αντίθετου βρίσκεται σε αυτόχθονες πληθυσμούς, όπως οι φυλές του Αμαζονίου, οι οποίοι γνωρίζουν πώς να διαχειρίζονται σοφά τους φυσικούς πόρους. Δεν ζουν απλώς σε αρμονία με το περιβάλλον τους, αποτελούν οργανικό μέρος του. Γιατί, όμως, δεν προβάλλονται ευρύτερα ως παραδείγματα προς μίμηση; Επειδή ο σύγχρονος ορθολογιστής άνθρωπος τους αντιμετωπίζει ως απολίτιστους και «κατώτερους», εμπόδιο στην ολοκληρωτική λεηλασία και καταστροφή όσων έχουν απομείνει από τον Αμαζόνιο και άλλες αντίστοιχες βιόσφαιρες.
Artist: Sober On Tuxedos
Album: Good Intentions
Label: Heaven Music
Release Date: 11/12/2020
Genre: Nu Metal, Metalcore
Το θέμα γύρω από το οποίο χτίζεται αυτό το live αγγίζει ζητήματα ελέγχου, φόβου, γνώσης και απειλής, που με διαφορετικούς τρόπους διατρέχουν τόσο την ιστορία όσο και το παρόν. Για ποιον λόγο νιώσατε ότι αυτή τη συγκεκριμένη χρονική στιγμή είναι απαραίτητο να μεταφερθούν στη σκηνή και τι είναι αυτό που θεωρείτε ότι καθιστά το “τώρα” τόσο καθοριστικό;
Sun of Nothing: Θα το πάω λίγο διαφορετικά. Στις τελευταίες μας αφίσες, αυτήν δηλαδή και της Θεσσαλονίκης, προσπάθησα, επειδή έχω βαρεθεί βασικά να βλέπω αφίσες που έχουν π.χ. μόνο την μπάντα και πού παίζουν, να βρω κάτι που να δίνει και ένα στίγμα όσον αφορά το κατά πόσο η ιστορία και μια μπάντα που παίζει μουσική μπορούν να αλληλεπιδράσουν. Απλά ανατρέχω στις ημερομηνίες λοιπόν και διαβάζω όσο μπορώ τι έγινε εκείνη την ημέρα μέσα στην ιστορία. Το κάψιμο των βιβλίων λοιπόν, που βρήκα, απλά μου έκανε το κλικ. Είναι φως φανάρι ότι ζούμε σε καιρούς περίεργους και καλό θα είναι να προσπαθούμε για κάτι καλύτερο. Έστω και αν είναι μια ξεχασμένη σελίδα ιστορίας σε μια μουσική αφίσα.
Sadhus: Σίγουρα πρόκειται για ένα ζήτημα διαχρονικό που εμφανίζεται και εντείνεται σε περιόδους κρίσης της ανθρωπότητας. Η σύγχρονη εποχή, λοιπόν, που παρέχει κατά τ’ άλλα απόλυτη ελευθερία έκφρασης και λόγου στα χαρτιά, ενώ είναι παράλληλα στυγνή, δεν σέβεται δικαιώματα μειονοτήτων, «ιδιαίτερων» κοινωνικά ομάδων, ούτε ακόμα την παιδική ηλικία. Ο έλεγχος είναι παντού, ο φόβος μεγαλώνει και το μέλλον φαντάζει ζοφερό.
Dephosphorus: Αυτή τη στιγμή ο κόσμος μοιάζει να βρίσκεται σε συνεχή αναστάτωση: κοινωνική, πολιτική, γεωστρατηγική, ενεργειακή. Στον λεγόμενο Δυτικό κόσμο έχουμε πειστεί ότι τα “δικαιώματά μας” είναι αυτονόητα και αρκούν για να διασφαλίσουν μια δίκαιη ζωή, και έτσι καταλήγουμε να κοιμόμαστε όρθιοι. Αποδεχόμαστε όρους και συνθήκες καθημερινά -σε οθόνες, σε συστήματα, σε κανόνες- χωρίς να διαθέτουμε τον χρόνο ή την υπομονή να διαβάσουμε τι ακριβώς αποδεχόμαστε. Έτσι περιορίζεται σταδιακά το πεδίο της συζήτησης, της κριτικής σκέψης και της πραγματικής συμμετοχής.
Ζούμε σε ένα περιβάλλον όπου η TINA (“there is no alternative”) παρουσιάζεται ως μονόδρομος, και αυτό αφαιρεί από τους ανθρώπους τη δυνατότητα κοινωνικής και πολιτικής πολυτέλειας, δηλαδή του να ζήσουν συνειδητά. Παράλληλα βλέπουμε έντονες γεωπολιτικές μετατοπίσεις, συχνά σε χώρες στις οποίες άλλοι αποφασίζουν για το μέλλον τους. Όλα αυτά δημιουργούν μια κλιμάκωση που δεν μπορεί να περάσει απαρατήρητη.
Γι’ αυτό θεωρήσαμε ότι τώρα είναι η στιγμή να μεταφερθούν αυτά τα θέματα στη σκηνή. Δεν μας ενδιαφέρει απλώς να ανέβουμε και να παίξουμε μερικά τραγούδια, θέλουμε να δημιουργήσουμε έναν χώρο πραγματικής κοινωνίας με το κοινό. Να βάλουμε ένα μικρό λιθαράκι στη συζήτηση, να ανάψουμε έναν σπινθήρα σκέψης μέσα σε ένα περιβάλλον όπου ο φόβος, ο έλεγχος και η παραπληροφόρηση προσπαθούν συνεχώς να περιορίσουν το βλέμμα μας. Το “τώρα” είναι καθοριστικό, γιατί είναι η στιγμή όπου είτε ξυπνάς είτε συνεχίζεις να υπνοβατείς.
