Τους Sleaford Mods τους γνώρισα μέσα από το “Wank” και, θα έλεγα, με κέρδισαν, χωρίς όμως να τους παρακολουθώ ιδιαίτερα στενά. Αυτό άλλαξε όταν τους είδα ζωντανά το 2022 στο Release Athens. Εκεί, η καταγραφή της κοινωνικής κατάρρευσης από τους Jason Williamson και Andrew Fearn με παρέσυρε ολοκληρωτικά. Έτσι φτάνουμε στο σήμερα και στο “The Demise Of Planet X”, έναν δίσκο που, πέρα από τη συνέχεια αυτής της καταγραφής, θέτει σιωπηλά ερωτήματα γύρω από το ίδιο το εγχείρημα. Από τα πρώτα του λεπτά, το άλμπουμ λειτουργεί ως φωτογραφία ενός κόσμου όπου η παρακμή έχει ήδη καθιερωθεί ως κανονικότητα. Το ζητούμενο δεν είναι πλέον αν τα πράγματα διαλύονται, αλλά ποια γλώσσα, ποιος ήχος και ποια στάση μπορούν ακόμη να έχουν ουσία, τη στιγμή που η ίδια η οργή γίνεται καθημερινότητα.
Κοντά είκοσι χρόνια, οι Sleaford Mods δουλεύουν πάνω σε μια φόρμουλα που πλέον αναγνωρίζεται εύκολα: απαγγελία, λιτοί ηλεκτρονικοί ήχοι και στίχοι που στριμώχνουν πολιτική, προσωπικά απωθημένα και πολιτισμικά απομεινάρια σε ένα ενιαίο σύνολο. Στο “The Demise Of Planet X” αυτή η συνταγή, παρότι δεν αλλάζει, δείχνει πιο χαλαρή. Ο δίσκος φαίνεται να έχει επίγνωση της ίδιας του της πορείας, άλλοτε παίρνοντας ενέργεια από αυτήν και άλλοτε κολλώντας πάνω της. Αυτή η εσωτερική τριβή καθορίζει σε μεγάλο βαθμό τι λειτουργεί και τι μένει μισό.
Το βασικό θέμα του δίσκου είναι η κούραση. Προοσχή, όχι η αδιαφορία, αλλά η εξάντληση που μαζεύεται όταν όλα μοιάζουν μόνιμα σε κρίση: πολεμικά βίντεο στα timelines, καβγάδες στο διαδίκτυο, κατανάλωση που παριστάνει τη διέξοδο. Ο Williamson συνεχίζει να τα βάζει με τον εθνικισμό, τον επιφανειακό ακτιβισμό και το μιντιακό θέαμα, όμως οι πιο δυνατές στιγμές έρχονται όταν κοιτάει προς τα μέσα. Κομμάτια όπως το “The Good Life” ακούγονται περισσότερο σαν προσωπικό ξεκαθάρισμα παρά σαν επίθεση, βάζοντας στο τραπέζι το ερώτημα αν η διαρκής οργή έχει πια κάποιο νόημα.
Πάμε και στο μουσικό κομμάτι, όπου “The Demise Of Planet X” είναι από τους πιο ανοιχτούς δίσκους που έχουν κάνει, πάντα βέβαια μέσα στο λιτό τους πλαίσιο. Η παραγωγή του Fearn ανοίγει λίγο τον ήχο, προσθέτοντας μελωδίες χωρίς να χάνει τη σκληράδα που χαρακτηρίζει το σχήμα. Στο “Double Diamond” πατάνε σε γνώριμα ροκ μοτίβα, αλλά τα αφήνουν γρήγορα στην άκρη. Σε άλλα σημεία, όπως στο “No Touch”, ο τόνος χαλαρώνει, με τον διάλογο να κάνει την εμφάνισή του και να αφήνει χώρο για πιο «δύσκολα» θέματα, όπως ο εθισμός και η εικόνα του εαυτού.
Οι συνεργασίες είναι βασικό κομμάτι του “The Demise Of Planet X” και δεν λειτουργούν όλες με τον ίδιο τρόπο. Σε κάποια σημεία, οι καλεσμένοι ισορροπούν την παρουσία του Williamson, φέρνοντας άλλο συναίσθημα ή περισσότερη ένταση. Το “Elitist G.O.A.T.” δουλεύει επειδή δεν κάνει απλώς κριτική στον επιφανειακό ακτιβισμό, αλλά τον κλονίζει, αφήνοντας ειρωνεία και δυσφορία να υπάρχουν μαζί. Σε άλλα σημεία, οι συνεργασίες κάνουν τον ήχο πιο χαοτικό και βαρύ, χωρίς ξεκάθαρη κατεύθυνση. Ίσως όλο αυτό κάποιους να τους ξενίσει, ωστόσο, αυτή η ανομοιογένεια ταιριάζει με τον κόσμο που περιγράφει ο δίσκος: θορυβώδης, σπασμένος και χωρίς εύκολες λύσεις.
Στιχουργικά, ο Williamson παραμένει πολύ ικανός στο να χωρά κοινωνικό σχολιασμό μέσα σε άμεσο λόγο. Η γραφή του συνεχίζει να πατά σε λεπτομέρειες της καθημερινότητας, συνήθειες, φράσεις που ακούμε γύρω μας, όμως φαίνεται πια να εντάσσει και την επανάληψη. Σε κομμάτια όπως το “The Unwrap”, αυτή η επανάληψη έρχεται στο επίκεντρο. Η παραδοχή της προσφυγής στο online shopping ακούγεται περισσότερο σαν αποδοχή ή παραίτηση παρά σαν σχόλιο. Δείχνει το κενό ανάμεσα στο να καταλαβαίνεις ότι κάτι δεν λειτουργεί και στο να μπορείς πραγματικά να το αλλάξεις. Έτσι, το άλμπουμ κλείνει χωρίς απαντήσεις και χωρίς να προσποιείται ότι έχει κάτι έτοιμο να προτείνει.
Σε επίπεδο μηνύματος, ο δίσκος δεν είναι πάντα ξεκάθαρος. Παρουσιάζοντας την κοινωνία σαν μια χαμένη υπόθεση, το “The Demise Of Planet X” θολώνει τα όρια ανάμεσα στην κριτική και στις αφηγήσεις κατάρρευσης που μπορούν εύκολα να ερμηνευτούν από πολύ διαφορετικές πλευρές. Η υποκρισία μπαίνει στο στόχαστρο, όμως αυτός ο γενικός κυνισμός κάποιες φορές αφαιρεί την απαραίτητη ένταση. Κομμάτια όπως το “Megaton” την επαναφέρουν, καθώς είναι αιχμηρά, χωρίς όμως να δείχνουν ξεκάθαρα προς τα πού οδηγούν. Το γεγονός ότι ο δίσκος δεν δίνει κάποια συγκεκριμένη κατεύθυνση ταιριάζει με τη στάση των Sleaford Mods, όμως στο σημερινό περιβάλλον μπορεί να μοιάζει περισσότερο από όσο θα «έπρεπε» με αποστασιοποίηση.
Παρόλα αυτά, δύσκολα μπορείς να πεις ότι το άλμπουμ κρατά αποστάσεις. Αντίθετα, είναι φορτωμένο με πληροφορία και οργή, σε τέτοιο βαθμό που ίσως κουράσει κάποιους. Το “Gina Was” ξεχωρίζει γιατί αφήνει στην άκρη τα γενικά και μιλά πιο προσωπικά, ακουμπώντας την ταπείνωση και την αδυναμία μέσα από προσωπικές μνήμες. Έτσι δείχνει ότι η οργή που βγαίνει προς τα έξω συχνά ξεκινά από δικές μας πληγές, κάτι που οι Sleaford Mods έχουν αφήσει να φανεί και παλιότερα, αλλά εδώ το λένε πιο καθαρά.
Το “The Demise Of Planet X” δεν αλλάζει ριζικά την εικόνα των Sleaford Mods, αλλά την εμπλουτίζει, κρατώντας όλα εκείνα που τους έκαναν να ξεχωρίσουν από την αρχή. Αυτό που κάνει κυρίως είναι να συνεχίζει το έργο τους με μεγαλύτερη επίγνωση, και σε σημεία με μια άβολη ειλικρίνεια, αναγνωρίζοντας τόσο τη δύναμη όσο και τα όρια της συνεχούς κριτικής. Παραμένει αστείο, τραχύ και συχνά εύστοχο, αλλά ταυτόχρονα δείχνει σημάδια αμφιβολίας. Με αυτή την έννοια, ίσως είναι από τους πιο ειλικρινείς δίσκους τους: όχι κάποιο μανιφέστο, αλλά ένα στιγμιότυπο ανθρώπων που καταλαβαίνουν τι σημαίνει να συνεχίζεις να φωνάζεις όταν ο θόρυβος γύρω σου δεν λέει να κοπάσει.
Artist: Sober On Tuxedos
Album: Good Intentions
Label: Heaven Music
Release Date: 11/12/2020
Genre: Nu Metal, Metalcore
Artist: Sleaford Mods
Album: The Demise of Planet X
Label: Rough Trade
Release Date: 16/01/2026
Genre: Electro Punk
1. The Good Life (feat. Gwendoline Christie and Big Special)
2. Double Diamond
3. Elitest G.O.A.T. (feat. Aldous Harding)
4. Megaton
5. No Touch (feat. Sue Tompkins)
6. Bad Santa
7. The Demise of Planet X
8. Don Draper
9. Gina Was
10. Shoving the Images
11. Flood the Zone (feat. Liam Bailey)
12. Kill List (feat. Snowy)
13. The Unwrap
Producer: Sleaford Mods
Sleaford Mods: Jason Williamson (Φωνή, παραγωγή), Andrew Fearn (Programming, παραγωγή)
Sleaford Mods: The Demise Of Planet X
Το “The Demise Of Planet X” αποτυπώνει με ακρίβεια μια εποχή κορεσμένη από θόρυβο, θυμό και αδιέξοδα, χωρίς να προσπαθεί να δώσει εύκολες απαντήσεις. Είναι ένας δίσκος δυνατός και ειλικρινής, που κερδίζει όταν κοιτά προς τα μέσα και χάνει λίγη από την έντασή του όταν απλώνεται στη γενική εικόνα.
