Οι πατέρες του σκληρού ήχου αντίκριζαν ένα δυσοίωνο μέλλον στα τέλη της δεκαετίας του 1970. Το τεράστιο όνομα των Black Sabbath ήταν έτοιμο να καταρρεύσει από το ίδιο του το βάρος. Ο Ozzy Osbourne βρισκόταν πια οριστικά εκτός συγκροτήματος, παλεύοντας τους δικούς του δαίμονες. Ο Tony Iommi πάλευε να μαζέψει τα κομμάτια μιας μπάντας που κάποτε άλλαξε τη μουσική ιστορία. Ενάντια σε κάθε προγνωστικό, το άλμπουμ “Heaven And Hell” διέλυσε κάθε τέτοια πρόβλεψη, χαρίζοντας στους Βρετανούς την πιο εντυπωσιακή επιστροφή που γνώρισε ποτέ ο χώρος. Η άφιξη μιας νέας ερμηνευτικής δύναμης κατάφερε να γυρίσει τον διακόπτη την πιο κρίσιμη στιγμή.
Εκείνα τα χρόνια, η μπάντα είχε περάσει μια μακρά περίοδο δημιουργικής ξηρασίας, με τα προηγούμενα άλμπουμ να μην έχουν την αποδοχή που περίμεναν. Οι πολύμηνες ηχογραφήσεις στο Λος Άντζελες είχαν εξελιχθεί σε μια εξαντλητική ρουτίνα χωρίς κανένα ουσιαστικό αποτέλεσμα. Ο Iommi είχε αρχίσει να σκέφτεται το ενδεχόμενο να δημιουργήσει ένα εντελώς καινούργιο σχήμα, αφήνοντας πίσω το βαρύ όνομα του γκρουπ. Η κατάσταση απαιτούσε μια ριζική αλλαγή. Η ανάγκη για έναν ερμηνευτή που θα μπορούσε να γράψει στίχους και να δώσει νέες μελωδίες ήταν πλέον το μεγαλύτερο στοίχημα για την επιβίωσή τους.
Μία εντελώς τυχαία συνάντηση σε ένα μπαρ της περιοχής έμελλε να προσδώσει μια αναπάντεχη πορεία στον σκληρό ήχο. Η γνωριμία του Iommi με τον Ronnie James Dio δεν μπορούσε να έχει καλύτερο timing. Ο πρώην τραγουδιστής των Rainbow βρισκόταν σε αναζήτηση νέας μουσικής στέγης. Οι δυο τους ανακάλυψαν αμέσως ότι μοιράζονταν τις ίδιες καλλιτεχνικές ανησυχίες και αποφάσισαν να δοκιμάσουν τις δυνάμεις τους. Το πρώτο κιόλας τζαμάρισμα στο σπίτι του κιθαρίστα γέννησε τον κορμό του “Children Of The Sea“. Αυτή η άμεση χημεία επιβεβαίωσε ότι η συνεργασία τους είχε μέλλον. Το συγκρότημα θα συνέχισε, και μάλιστα με το ίδιο όνομα.
Το ρίσκο μιας εντελώς νέας προσέγγισης
Σταδιακά, η δημιουργία άρχισε να παίρνει μια πιο συγκεκριμένη μορφή, με τον Dio να αναλαμβάνει εξ ολοκλήρου τη συγγραφή. Έφερνε μαζί του μια θεματολογία γεμάτη φαντασία και επικές ιστορίες, κάτι που ταίριαζε ιδανικά με τον χαρακτηριστικό ογκώδη ήχο των Sabbath. Το σημαντικότερο στοιχείο που εισήγαγε ήταν ο τρόπος που τοποθετούσε τη φωνή του. Eγκατέλειψε την τακτική να ακολουθεί πιστά τα βασικά riffs. Πλέον προτιμούσε να χτίζει δικές του, ανεξάρτητες μελωδίες πάνω σε αυτά. Ο νέος τρόπος σύνθεσης απελευθέρωσε τον Iommi και του επέτρεψε να πειραματιστεί με πιο πολύπλοκα παιξίματα και μεγαλύτερη ποικιλία στις δομές των τραγουδιών.
Παρά τον ενθουσιασμό για το υλικό, το κλίμα στο εσωτερικό της μπάντας παρέμενε αρκετά χαοτικό. Ο μπασίστας Geezer Butler αντιμετώπιζε σοβαρά προσωπικά ζητήματα που τον ανάγκασαν να αποχωρήσει προσωρινά. Σε αυτό το διάστημα, έγιναν διάφορες δοκιμές με άλλους μουσικούς για να καλυφθεί το κενό, ώστε να μη χαθεί ο ρυθμός της προετοιμασίας. Μάλιστα, για ένα μικρό διάστημα, ο ίδιος ο Dio ανέλαβε χρέη μπασίστα για να εξυπηρετήσει τις πρόβες. Η τελική επιστροφή του Butler στο σχήμα έδωσε τη σταθερότητα που έλειπε και εξασφαλίζοντας τον κλασικό πυρήνα του συγκροτήματος.
Βέβαια, την ίδια στιγμή, η κατάσταση με τον Bill Ward ήταν πολύ πιο περίπλοκη και επικίνδυνη για την ολοκλήρωση του πρότζεκτ. Ο ντράμερ πάλευε με σοβαρότατα ζητήματα εθισμού και βίωνε ένα βαρύ πένθος από την απώλεια των γονιών του. Η συμπεριφορά του στο στούντιο γινόταν όλο και πιο απρόβλεπτη. Εν τέλει κατάφερε να γράψει τα μέρη του στον δίσκο προσφέροντας εξαιρετικές εκτελέσεις. Ο ίδιος δήλωσε αργότερα πως δεν θυμόταν σχεδόν τίποτα από εκείνη την περίοδο. Οι συσσωρευμένες εντάσεις οδήγησαν τελικά στην ξαφνική αποχώρηση του Ward στη μέση της περιοδείας, κλείνοντας ένα μεγάλο κεφάλαιο για το σχήμα.
Η καταλυτική παρέμβαση πίσω από την κονσόλα
Προκειμένου να αποδοθεί σωστά το νέο υλικό, η μπάντα πήρε την κρίσιμη απόφαση να προσλάβει έναν εξωτερικό παραγωγό. Ο Martin Birch, γνωστός από τη δουλειά του σε άλλους κολοσσούς του σκληρού ήχου, ανέλαβε να τιθασεύσει την ενέργεια των μελών στα Criteria Studios. Η παρουσία του στο στούντιο προσέφερε καθοδήγηση και αποφόρτισε τον Iommi από το βάρος της παραγωγής, επιτρέποντάς του να επικεντρωθεί αποκλειστικά στο παίξιμό του. Ο ήχος που προέκυψε ήταν πιο καθαρός, γυαλισμένος και εστιασμένος από οτιδήποτε είχαν κυκλοφορήσει στο παρελθόν, φέρνοντας ισορροπία ανάμεσα στα κιθαριστικά ριφ και τις φωνητικές γραμμές.
Κάθε κομμάτι έδειχνε να έχει τον δικό του ξεχωριστό χαρακτήρα μέσα στο άλμπουμ, δημιουργώντας ένα πολυδιάστατο αποτέλεσμα για τον ακροατή. Τραγούδια όπως το “Neon Knights” έδειξαν ότι το γκρουπ μπορούσε να ακολουθήσει τις γρήγορες ταχύτητες που απαιτούσε η νέα δεκαετία. Παράλληλα, συνθέσεις όπως το ομώνυμο “Heaven And Hell” καθόρισαν τον επικό ήχο με την υποβλητική εισαγωγή τους. Υπήρχε αρκετός χώρος για αυτοσχεδιασμούς και εκτεταμένα σόλο, στοιχεία που υιοθετήθηκαν και στις ζωντανές τους εμφανίσεις. Ο συνδυασμός της σκοτεινής ατμόσφαιρας με την ανεβασμένη ταχύτητα ανέβασε τον πήχη (για άλλη μια φορά) για ολόκληρη τη νέα μουσική γενιά.
Μόλις ο δίσκος έφτασε στα ράφια την άνοιξη του 1980, η εμπορική του πορεία έκλεισε και τα πιο δύσπιστα στόματα. Οι πωλήσεις εκτοξεύθηκαν και στις δύο πλευρές του Ατλαντικού, επαναφέροντας το συγκρότημα στα υψηλά πατώματα των τσαρτ. Οι παραδοσιακοί οπαδοί ξεπέρασαν γρήγορα τις ανησυχίες τους για τη νέα φωνή. Η ξεκάθαρη ποιότητα των τραγουδιών κέρδισε αμέσως την εμπιστοσύνη των ακροατών. Ο κόσμος διψούσε να δει τη νέα σύνθεση επί σκηνής γεμίζοντας την περιοδεία που ακολούθησε. Αυτή η τεράστια αποδοχή επιβεβαίωσε την ορθότητα των επιλογών τους εδραιώνοντάς τους ξανά ως ηγέτες στο μουσικό στερέωμα.
Η είσοδος στα 80s βρήκε τους Βρετανούς να παραδίδουν έναν δίσκο γεμάτο ορμή και αυτοπεποίθηση. Το εμβληματικό εξώφυλλο με τους αγγέλους που καπνίζουν πιάνει ακριβώς την αυθάδεια αυτής της νέας εποχής. Τα τραγούδια του άλμπουμ πρόσφεραν άφθονη έμπνευση σε αμέτρητους καλλιτέχνες και έδειξαν πώς ακριβώς πρέπει να παίζεται η σκληρή μουσική. Μια μπάντα στο χείλος του γκρεμού βρήκε τον τρόπο να γράψει ένα από τα πιο δυναμικά κεφάλαια της πορείας της. Το “Heaven And Hell” παραμένει μέχρι σήμερα το απόλυτο εγχειρίδιο επιβίωσης και κυριαρχίας απέναντι σε κάθε σκοτεινό προγνωστικό.
