Δείτε περισσότερα άρθρα μας στα αποτελέσματα αναζήτησης
Add DEPART on Google ↗Με μία ματιά...
Μια μικρή πόλη, ένα σακίδιο και ένας άντρας που ζητάει μόνο λίγο φαγητό. Το “First Blood” ξεκινάει σαν παρεξήγηση και καταλήγει σε κραυγή. Ο Rambo εδώ μοιάζει με ανοιχτή πληγή που περπατάει. Το Χόλιγουντ το κατάλαβε χρόνια αργότερα.
- Στο γυρισμένο εναλλακτικό φινάλε ο Rambo πεθαίνει, και το κοινό των δοκιμαστικών προβολών το απέρριψε.
- Ο Ted Kotcheff γύρισε ένα δράμα για το τραύμα και το πακετάρισε ως ταινία δράσης.
- Ο Sylvester Stallone ξαναέγραψε τους διαλόγους του, με τον Brian Dennehy και τον Richard Crenna απέναντί του.
Όταν σκεφτόμαστε τον Rambo, συχνά φανταζόμαστε έναν ασταμάτητο ήρωα δράσης. Έναν τύπο μυώδη, ανίκητο και έτοιμο να αντιμετωπίσει ολόκληρους στρατούς μόνος του. Ο χαρακτήρας του John Rambo, όπως πρωτοεμφανίστηκε στο “First Blood”, απέχει πολύ από τις υπερηρωικές φιγούρες που κυριάρχησαν στη δράση τα επόμενα χρόνια. Το “First Blood” ήρθε και ανέτρεψε το παραδοσιακό αρχέτυπο του ήρωα. Παρουσίασε έναν Rambo βαθιά τραυματισμένο και ηθικά πολύπλοκο.
Στο “First Blood”, ο John Rambo, τον οποίο υποδύεται ο Sylvester Stallone, δεν συστήνεται ως φονική μηχανή. Είναι ένας απογοητευμένος, απομονωμένος βετεράνος του Βιετνάμ, που μπαίνει στην πόλη Χόουπ της Ουάσινγκτον αναζητώντας ένα μέρος να ξεκουραστεί. Από τα πρώτα κιόλας λεπτά, η ταινία τον εξανθρωπίζει και τον δείχνει ευάλωτο και παρεξηγημένο. Αυτό και μόνο κάνει το “First Blood” να ξεχωρίζει από τις ταινίες δράσης της εποχής, τότε που είχαμε συνηθίσει τους ήρωες σαν άτρωτους τύπους.
First Blood: Γιατί ο Rambo δεν είναι τυπικός ήρωας δράσης;
Οι παραδοσιακοί ήρωες δράσης ενσαρκώνουν τη δύναμη και την αυτοπεποίθηση. Ο Rambo είναι ένας παρίας, κάποιος που τον αντιμετωπίζουν με καχυποψία οι τοπικές αρχές. Ο σερίφης Teasle, τον οποίο υποδύεται ο Brian Dennehy, βλέπει τον Rambo ως απειλή για την ησυχία της πόλης και η εχθρότητά του κλιμακώνεται γρήγορα. Ο αρχικός στόχος του Rambo δεν είναι να πολεμήσει ούτε να αποδείξει τη δύναμή του. Θέλει απλώς να επιβιώσει και να τον αφήσουν ήσυχο.

Στη δεκαετία του 1980, ο ήρωας δράσης οριζόταν από τον υπερβολικό ανδρισμό. Τεράστιοι μύες, αυτοπεποίθηση και ασταμάτητη θέληση να επιβληθεί στους εχθρούς του. Το “First Blood” αμφισβητεί αυτή την εικόνα και δείχνει την ευθραυστότητα πίσω από τη σωματική δύναμη του Rambo. Μπορεί να είναι άρτια εκπαιδευμένος στρατιώτης, οι εμπειρίες του στο Βιετνάμ όμως τον έχουν σημαδέψει συναισθηματικά, καθώς πάσχει από PTSD.
Τι παθαίνει ο Rambo στο “First Blood”;
Το σημείο καμπής της ταινίας έρχεται όταν ο Rambo συλλαμβάνεται και ταπεινώνεται στο τοπικό αστυνομικό τμήμα. Τον γδύνουν, τον χτυπούν και τον πλένουν με νερό υπό πίεση. Μια βίαιη ακολουθία που τον στέλνει πίσω, στην εποχή που ήταν αιχμάλωτος πολέμου. Η κατάρρευσή του αποκαλύπτει τις βαθιές ψυχολογικές πληγές πίσω από τη σκληρή εξωτερική του εικόνα. Έτσι, όταν τελικά ξεσπάει, δεν πρόκειται για επίδειξη δύναμης, είναι μια απελπισμένη πράξη επιβίωσης.
Με αυτή την έννοια, το “First Blood” ασκεί κριτική στην ιδέα ότι ο ανδρισμός είναι συνώνυμο της δύναμης. Η σωματική ανδρεία του Rambo είναι δεμένη με τη συναισθηματική του ευθραυστότητα. Αυτό τον κάνει πολύ πιο σύνθετη φιγούρα από τους ανίκητους ήρωες των υπόλοιπων ταινιών δράσης.

Ίσως ο σημαντικότερος τρόπος με τον οποίο το “First Blood” ανατρέπει το αρχέτυπο είναι η απροθυμία του Rambo να πολεμήσει. Στην αρχή δεν θέλει τίποτα περισσότερο από ένα ήσυχο μέρος και μια επανασύνδεση με τον κόσμο που άφησε πίσω του. Ακόμα και όταν τον προκαλούν, χρησιμοποιεί τις ικανότητές του στην επιβίωση για να αποφύγει τη σύλληψη, εξουδετερώνοντας τους διώκτες του χωρίς να τους σκοτώσει. Το μήνυμά του είναι σαφές, δεν θέλει να κλιμακώσει τη βία.
Αυτή η απροθυμία να εμπλακεί απέχει έτη φωτός από τη νοοτροπία του «σκότωσε ή θα σκοτωθείς», τη λογική που μέχρι τότε κυριαρχούσε στο είδος. Ήρωες όπως οι χαρακτήρες του Arnold Schwarzenegger στο “Commando” ή στο “Predator” απολαμβάνουν την ευκαιρία να επιδείξουν τις πολεμικές τους ικανότητες, θεωρώντας τη βία μέσο προς τον σκοπό. Ο Rambo τη βλέπει ως έσχατη λύση. Όταν πολεμάει, το κάνει με την ακρίβεια και την αυτοσυγκράτηση ενός στρατιώτη εκπαιδευμένου να εξουδετερώνει απειλές, όχι να τις εξοντώνει.
Τι μας λέει το “First Blood” για το PTSD;
Ένα από τα κεντρικά θέματα του “First Blood” είναι η μόνιμη ψυχολογική βλάβη που αφήνει ο πόλεμος. Η ταινία δεν εξυμνεί τη στρατιωτική ανδρεία του Rambo ούτε δοξάζει τις πολεμικές του ικανότητες. Τις παρουσιάζει ως την πηγή του μαρτυρίου του. Οι αναδρομές στο Βιετνάμ είναι σπλαχνικές και αποπροσανατολιστικές, ενώ οι βίαιες αντιδράσεις του στις προκλήσεις μοιάζουν με συμπτώματα μετατραυματικού στρες και όχι με εκφράσεις ηρωισμού.

Αναδεικνύοντας το ψυχικό και συναισθηματικό τίμημα του πολέμου, το “First Blood” μετατρέπει τον Rambo σε αντι-ήρωα. Σε κάποιον του οποίου η δύναμη είναι ταυτόχρονα το μεγαλύτερο πλεονέκτημα και η μεγαλύτερη κατάρα του. Οι πολεμικές του ικανότητες τον αποξενώνουν από την κοινωνία, τη στιγμή που οι τυπικοί ήρωες δράσης αντλούν από αυτές ταυτότητα και σκοπό. Τον φοβούνται και τον παρεξηγούν, όχι εξαιτίας κάποιας δικής του παράβασης, επειδή ενσαρκώνει τη δυσάρεστη πραγματικότητα του τι κάνει ο πόλεμος στους στρατιώτες.
Καθώς η ταινία εξελίσσεται, ο χαρακτήρας υφίσταται μια μεταμόρφωση, όχι με τον τρόπο που την υφίστανται οι τυπικοί ήρωες δράσης. Δεν αποκτά μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση ούτε αγκαλιάζει τον ρόλο του πολεμιστή. Η κατάρρευσή του στην κορύφωση αποκαλύπτει την πλήρη έκταση του συναισθηματικού του τραύματος. Σε μια συγκλονιστική σκηνή, ο Rambo αφηγείται τη φρίκη του πολέμου στον πρώην διοικητή του, τον συνταγματάρχη Trautman, και τα δάκρυά του αποδομούν τον μύθο του άτρωτου ήρωα δράσης. Είναι συναισθηματικά καταρρακωμένος, ανίκανος να συμφιλιώσει το παρελθόν με το παρόν του.
Γιατί το “First Blood” ξεχωρίζει από τις επόμενες ταινίες;
Αυτή η κορυφαία στιγμή αμφισβητεί τις προσδοκίες του κοινού για το πώς πρέπει να είναι ένας ήρωας δράσης. Ο Rambo, κατά βάθος, είναι θύμα του πολέμου. Και μιας κυβέρνησης που τον εγκατέλειψε και μιας κοινωνίας που αρνείται να τον καταλάβει. Η τελική του παράδοση στις αρχές είναι πράξη αυτοπραγμάτωσης, όχι ήττας. Δεν μπορεί να πολεμάει τον κόσμο για πάντα, και η συναισθηματική του απελευθέρωση στις τελευταίες σκηνές θυμίζει με σκληρό τρόπο το κόστος του πολέμου.

Στις επόμενες ταινίες της σειράς, ο Rambo γίνεται ο ανίκητος πολεμιστής που το κοινό είχε συνηθίσει να περιμένει. Το “First Blood” παραμένει μια δυνατή κριτική στο είδος της δράσης και στην απεικόνιση της αρρενωπότητας. Ο Rambo της πρώτης ταινίας είναι μια πολύ πιο διαφοροποιημένη φιγούρα, ένας άνδρας που μπαίνει στη μάχη από ανάγκη.
Συμπερασματικά, το “First Blood” ανέτρεψε το αρχέτυπο του ήρωα δράσης με έναν πρωταγωνιστή σωματικά ισχυρό και συναισθηματικά σημαδεμένο. Η εστίαση στο τραύμα, την επιβίωση και την ηθική ασάφεια έκανε τον Rambo πιο οικείο και πιο σύνθετο από τον τυπικό ήρωα δράσης. Μαζί με τα αντιπολεμικά του θέματα, το “Πρώτο Αίμα” παραμένει ένα διαχρονικό φιλμ.


