Δείτε περισσότερα άρθρα μας στα αποτελέσματα αναζήτησης
Add DEPART on Google ↗Με μία ματιά...
Ένα ισλανδικό γκαράζ, λίγοι πιστοί και ένας ήχος που δεν χωρούσε πουθενά. Οι Sólstafir ξεκίνησαν από το σκοτάδι και άνοιξαν ένα ένα τα παράθυρα. Τριάντα χρόνια μετά, το όνομά τους αρκεί για να περιγράψει τη μουσική τους.
- Αποτελούν απόδειξη ότι μια μπάντα από απομονωμένο νησί μπορεί να αλλάζει ήχο σε κάθε δίσκο και να μένει αναγνωρίσιμη.
- Το αφιέρωμα εξηγεί πώς οι Sólstafir πήγαν τις black metal ρίζες τους σε post-rock, gothic και ψυχεδελικά μονοπάτια.
- Το “Köld” έφερε νέο κοινό, το “Svartir Sandar” τα charts, το “Ótta” τα έγχορδα, το 2015 μια σωτήρια αλλαγή drummer.
Στα ισλανδικά, η λέξη Sólstafir περιγράφει τις ακτίνες του ήλιου που περνούν μέσα από τα σύννεφα και πέφτουν λοξά στο έδαφος. Στα αγγλικά τις λένε crepuscular rays και φαίνονται κυρίως όταν ο ουρανός είναι βαρύς. Η εικόνα ταιριάζει σε μια μπάντα που ξεκίνησε από το πιο σκοτεινό είδος του metal και βρήκε σιγά σιγά το δικό της φως. Οι Ισλανδοί χρειάστηκαν τρεις δεκαετίες και οκτώ δίσκους για αυτή τη διαδρομή, και κάθε σταθμός της έχει τη δική του ιστορία.
Ο drummer Guðmundur Óli Pálmason έχει δώσει μια πολύ πιο πεζή εκδοχή για το πώς διάλεξαν το όνομα. Όταν τον ρώτησαν, είπε ότι η εναλλακτική ήταν πολύ χειρότερη: «Ήταν είτε αυτό είτε Satanic Goat Penis». Το αστείο λέει πολλά για τον χαρακτήρα της μπάντας. Πίσω από τη βαριά ατμόσφαιρα των δίσκων υπάρχουν τέσσερις τύποι από τη γειτονιά που δεν πήραν ποτέ τον εαυτό τους πολύ στα σοβαρά. Αυτό εξηγεί και γιατί άλλαξαν τόσες φορές χωρίς να ζητήσουν άδεια από κανέναν.
Πώς ξεκίνησαν οι Sólstafir στην Ισλανδία των '90s;
Μέσα σε ένα γκαράζ, το 1995, χωρίς καμία black metal σκηνή γύρω τους. Ο Aðalbjörn Tryggvason, ή Addi, ήταν τότε 17 χρονών και άκουγε ό,τι ερχόταν από τη Νορβηγία, από τους Darkthrone ως τους Emperor και τους Enslaved. Μαζί με τον Guðmundur Óli στα τύμπανα και τον Halldór Einarsson στο μπάσο έκαναν πρόβες στο γκαράζ του πατέρα του. Το κοινό για τέτοια μουσική ήταν τόσο μικρό που οι τρεις τους έγραφαν χωρίς καν σκοπό να παίξουν ζωντανά. Ο Addi το έχει περιγράψει με έναν αριθμό: «Ίσως υπήρχαν έξι άνθρωποι στην Ισλανδία που άκουγαν black metal το ’95 και οι τρεις ήταν στη μπάντα».
Η σύνθεση άλλαξε γρήγορα. Το 1997 ο Halldór μετακόμισε στην Αυστραλία και για έξι μήνες οι Sólstafir ήταν ντουέτο. Ακολούθησαν ο Svavar Austmann στο μπάσο και ο Sæþór Maríus Sæþórsson στην κιθάρα, και το 1999 το σχήμα έγινε τετραμελές. Λίγο αργότερα κάποιοι τους έπεισαν να ανέβουν σε σκηνή, έπαιξαν στη Δανία και ξαφνικά βρέθηκαν να είναι μπάντα που περιοδεύει. Οι επιρροές τους ξέφευγαν από τη Σκανδιναβία. Άκουγαν Impaled Nazarene, Beherit και Rotting Christ, και την ίδια ώρα Fields Of The Nephilim, The Sisters Of Mercy και τους Ισλανδούς HAM.
Πώς ακούγεται το πρώτο άλμπουμ των Sólstafir;
Σαν black metal που δεν ακολουθεί τους κανόνες του είδους. Το “Í Blóði Og Anda” γράφτηκε από το 1997 ως το 1999, μέσα από τρία χρόνια πρόβες, και κυκλοφόρησε τελικά το 2002 από μια μικρή γερμανική εταιρεία. Ο Addi ουρλιάζει, το μπάσο ακούγεται καθαρά και οι κιθάρες έχουν κάτι από rock ‘n’ roll. Το πιάνο στο “Ei Við Munum Iðrast” και το κλείσιμο με ένα κομμάτι πάνω από δέκα λεπτά έδειχναν από τότε προς τα πού θα πήγαινε η μπάντα.
Οι στίχοι ήταν στα ισλανδικά και κινούνταν γύρω από τη σκανδιναβική μυθολογία και την ειδωλολατρική ταυτότητα. Στα μπλουζάκια τους έγραφαν το σύνθημα «Anti Christian Icelandic Heathen Bastards», που το κρατούν μέχρι σήμερα ως στάση απέναντι σε κάθε οργανωμένη θρησκεία. Ο Addi βλέπει στο εναρκτήριο “Undir Jökli” μια ισορροπία ανάμεσα στο βαρύ και το συγκρατημένο, η οποία έγινε αργότερα σήμα κατατεθέν τους. Το άλμπουμ πέρασε σχεδόν απαρατήρητο και έμεινε για χρόνια ο λιγότερο γνωστός τους δίσκος.
Τι άλλαξε στο “Masterpiece Of Bitterness”;
Σχεδόν τα πάντα, εκτός από τον πυρήνα. Το δεύτερο άλμπουμ βγήκε το 2005 από τη φινλανδική Spikefarm, με αγγλικούς στίχους και κομμάτια που φτάνουν τα 20 λεπτά, όπως το εναρκτήριο “I Myself The Visionary Head”. Τα blast beats έγιναν σπάνια και στη θέση τους μπήκαν αργά, επαναλαμβανόμενα riffs με στοιχεία από sludge και stoner. Μερικά κομμάτια είχαν γραφτεί επτά χρόνια πριν από την κυκλοφορία, άρα η ιδέα υπήρχε από νωρίς και απλώς δεν είχε βρει ακόμα τον ήχο της.
Εδώ οι Sólstafir άρχισαν να συγκρίνονται με τους Enslaved, μια ακόμα μπάντα που ξεκίνησε από το black metal και πήγε αλλού. Τα αργά χτισίματα θύμιζαν post-rock, σε μια εποχή που ο όρος post-metal δεν είχε κολλήσει ακόμα πάνω τους. Ο ίδιος ο Addi επιμένει ότι η αλλαγή δεν αποφασίστηκε ποτέ σε κάποια σύσκεψη: «Ποτέ δεν είπαμε “πάμε να το αλλάξουμε αυτό”. Απλώς συνέβη». Αν βάλεις δίπλα δίπλα τους πρώτους τέσσερις δίσκους, λέει, ακούς πάντα την ίδια μπάντα να προχωράει βήμα βήμα.
Γιατί το “Köld” θεωρείται σημείο καμπής;
Γιατί εκεί οι Sólstafir απέκτησαν κοινό πέρα από το metal. Το “Köld” κυκλοφόρησε το 2009 από την Spinefarm, κρατάει περίπου 70 λεπτά και οι στίχοι του είναι κυρίως στα αγγλικά. Η παραγωγή έχει έναν ανοιχτό ήχο που θυμίζει ’80s, με τον Ennio Morricone και τους The Doors να ακούγονται εξίσου με τους Neurosis. Το “Love Is The Devil (And I Am In Love)” είναι σχεδόν κλασικό rock με το ουίσκι στο χέρι, κάτι αδιανόητο για μια μπάντα που λίγα χρόνια νωρίτερα έβαφε τα πρόσωπα με corpse paint.
Ο δίσκος άνοιξε πόρτες σε μεγάλα festivals. Το 2010 η μπάντα έπαιξε στο Roskilde της Δανίας, που για τέσσερις Ισλανδούς της γενιάς τους ήταν το μεγαλύτερο festival του κόσμου. Το κομμάτι που κλείνει τον δίσκο, το “Goddess Of The Ages”, μπήκε στα setlists και δεν βγήκε ποτέ, ούτε στις συναυλίες του 2026. Η επίδραση του “Köld” κράτησε και αλλιώς. Το 2019, στην περιοδεία για τα δέκα χρόνια του, οι Sólstafir θυμήθηκαν πόσο τους αρέσει να παίζουν γρήγορα, μια σκέψη που θα έβγαινε στην επιφάνεια πέντε χρόνια μετά.
Πώς το “Svartir Sandar” έκανε γνωστούς τους Sólstafir;
Με ένα single που ακουγόταν παντού στην Ισλανδία. Το “Svartir Sandar” κυκλοφόρησε τον Οκτώβριο του 2011 από τη Season Of Mist ως διπλό άλμπουμ, με τα δύο μέρη να λέγονται “Andvari” και “Gola”. Η μπάντα έγραφε στο rehearsal room από τις εννιά το πρωί ως τις πέντε το απόγευμα, την ώρα που κλείνουν οι παιδικοί σταθμοί, πέντε με έξι μέρες την εβδομάδα για τρεις μήνες. Βγήκαν τόσα κομμάτια που η εταιρεία, αντί να ζητήσει να κοπεί κάποιο, πρότεινε μόνη της το διπλό CD.
Το “Fjara” έδωσε την ώθηση. Στο βίντεο μια γυναίκα σέρνει ένα φέρετρο 70 κιλών στην ισλανδική ύπαιθρο, ώσπου αυτό πέφτει από έναν καταρράκτη, μια ιδέα που πατάει στο western “Django” και στην ταινία “Children Of Nature” του Friðrik Þór Friðriksson. Το κομμάτι μπήκε στο top 10 της Ισλανδίας και έφτασε στο νούμερο ένα σε rock ραδιόφωνο. Μετά από 17 χρόνια στο underground, τα μέλη άρχισαν να αναγνωρίζονται στον δρόμο. Ήταν και ο πρώτος δίσκος που οι Sólstafir περιόδευσαν κανονικά σε όλη την Ευρώπη.
Στο “Stormfari” ακούγεται η Gerður G. Bjarklind, η φωνή που κάθε Ισλανδός ξέρει από το κρατικό ραδιόφωνο, να διαβάζει ένα δελτίο καιρού για κακοκαιρία που έρχεται. Ο δίσκος, όπως παραδέχτηκε εκ των υστέρων η μπάντα, περιγράφει μια χαμένη ψυχή που περιπλανιέται στις μαύρες ηφαιστειακές ερήμους του νησιού. Από εκεί βγαίνει και ο τίτλος, που σημαίνει μαύρες άμμοι (είναι πληθυντικός, δεν ξέρω πώς αλλιώς να το μεταφράσω). Το εξώφυλλο το ζωγράφισε ο Νορβηγός Kim Holm, ο οποίος έφτιαξε έναν πίνακα για κάθε κομμάτι.
Τι σημαίνει ο τίτλος “Ótta” και γιατί είναι τόσο προσωπικός δίσκος;
Ο τίτλος έρχεται από το eykt, ένα παλιό ισλανδικό σύστημα που χώριζε το εικοσιτετράωρο σε οκτώ διαστήματα των τριών ωρών. Η ótta είναι οι ώρες λίγο πριν ξημερώσει και τα οκτώ κομμάτια του δίσκου του 2014 ακολουθούν τις φάσεις της μέρας, από το “Lágnætti” (μεσάνυχτα) ως το “Náttmál”. Για πρώτη φορά οι Sólstafir ηχογράφησαν με έγχορδα, μια ιδέα που είχαν σκεφτεί ήδη για το “Svartir Sandar”. Ο Sæþór έφερε κι ένα θέμα που όλοι ήξεραν ότι έπρεπε να παιχτεί σε μπάντζο, και έτσι έγινε.
Πίσω από τον δίσκο βρίσκεται η πιο δύσκολη χρονιά του Addi. Μέσα στο 2013 χώρισε, έφυγε από το σπίτι του, έκοψε το ποτό και μετακόμισε για δύο μήνες στο studio. «Το “Ótta” ήταν σχεδόν η θεραπεία μου, ο δίσκος της απεξάρτησής μου», έχει πει. Η αλλαγή ακούγεται και στη φωνή του, αφού διάλεξε συνειδητά πιο μαλακά φωνητικά. Το εξώφυλλο είναι μια γνωστή φωτογραφία του Ragnar Axelsson (RAX), που η μπάντα ήθελε από το 2007 και πήρε τελικά δωρεάν, όταν ο φωτογράφος βρέθηκε για ρεπορτάζ στο σπίτι του Addi.
Ακολούθησαν οι πρώτες περιοδείες στις ΗΠΑ, το 2014 και το 2015, με εμφάνιση στο Maryland Deathfest και συναυλίες μαζί με τους Pallbearer. Η μπάντα έφτανε στο πιο ψηλό σημείο της την ώρα που στο εσωτερικό της κάτι είχε χαλάσει.
Γιατί οι Sólstafir άλλαξαν drummer πριν από το “Berdreyminn”;
Επειδή, όπως λέει η ίδια η μπάντα, διαφορετικά θα διαλυόταν. Στις αρχές του 2015 ανακοινώθηκε η αποχώρηση του Guðmundur Óli Pálmason, ιδρυτικού μέλους και drummer για 20 χρόνια. Ο Addi μίλησε για τρεις επιλογές, να σταματήσουν, να παγώσουν τα πάντα ή να τον αφήσουν να φύγει. Διάλεξαν το τρίτο και η υπόθεση έφτασε μέχρι τους δικηγόρους. Μέσα στην ίδια χρονιά πέρασαν από τέσσερις drummers και έπαιξαν γύρω στις 170 συναυλίες.
Τη θέση πήρε τελικά ο Hallgrímur Jón Hallgrímsson, ή Grimsi, φίλος του Addi από τα φοιτητικά χρόνια στη Γλασκώβη. Η πρώτη του πρόβα με όλη τη μπάντα έγινε την άνοιξη του 2015. Ο Addi έλεγε τότε ότι τα μισά μέλη είχαν κόψει το ποτό και ότι το κλίμα μέσα στη μπάντα δεν ήταν ποτέ καλύτερο.
Το “Berdreyminn” έφερε περισσότερο πιάνο, όργανο και χορωδίες, και καθόλου μπάντζο. Ο δίσκος του 2017 γράφτηκε σε μόλις τρεις μήνες, με καθημερινή δουλειά από το πρωί ως το απόγευμα. Ο τίτλος περιγράφει κάποιον που βλέπει όνειρα που βγαίνουν αληθινά. Ήταν η απόδειξη ότι οι Sólstafir μπορούσαν να συνεχίσουν με άλλον drummer χωρίς να χάσουν τον ήχο τους. Το “Silfur-Refur” ανοίγει με βρόμικα riffs και όργανο, ενώ το “Hula” στηρίζεται σχεδόν μόνο σε πλήκτρα και φωνή.
Τα επόμενα δύο χρόνια ήταν χρόνια πολλών χιλιομέτρων. Η μπάντα πήγε στη Λατινική Αμερική, από τη Χιλή ως το Μεξικό και τη Βραζιλία, στην Αυστραλία με τους Enslaved και στις ΗΠΑ με τους Paradise Lost. Στη Μπογκοτά το κοινό τραγουδούσε κάθε λέξη στα ισλανδικά, κάτι που οι ίδιοι δεν είχαν φανταστεί ποτέ. Το κοινό τους άλλαζε κι αυτό, με λιγότερους σκληροπυρηνικούς metalheads και περισσότερους ακροατές που δεν είχαν σχέση με το metal.
Πώς γράφτηκε το “Endless Twilight Of Codependent Love”;
Μέσα σε έναν χρόνο, ανάμεσα σε περιοδείες. Οι ιδέες μαζεύονταν από τον Δεκέμβριο του 2018 και οι ηχογραφήσεις έγιναν τον Φεβρουάριο του 2020, λίγο πριν κλείσει ο κόσμος λόγω πανδημίας. Μέσα στην ίδια χρονιά δύο μέλη έγιναν γονείς και ο δίσκος κυκλοφόρησε στις 6 Νοεμβρίου από τη Season Of Mist. Το “Dionysus” έφερε πίσω blast beats και ουρλιαχτά, χωρίς κανείς να έχει αποφασίσει να γράψει black metal κομμάτι. Ο Sæþór έφερε ένα riff, ο Addi σκέφτηκε να βάλει blast beats από κάτω και το τραγούδι βγήκε μόνο του.
Οι στίχοι γύρισαν προς τα μέσα. Ο Addi εξηγεί τη διαδρομή απλά, από τη μυθολογία στη φύση, από τη φύση στην πνευματικότητα και από εκεί στην κατάθλιψη και στους φίλους που χάνονται. «Τα καθαρά φωνητικά με έκαναν να τραγουδάω πιο προσωπικά πράγματα», έχει πει. Το “Her Fall From Grace”, το μόνο αγγλόφωνο κομμάτι του δίσκου, μιλάει για έναν άνθρωπο που αγαπάς και που η αρρώστια τον κάνει κάποιον άλλο.
Για πρώτη φορά έγραψε στίχους και ο Grimsi, στο “Rökkur”. Το εξώφυλλο είναι η “Lady Of The Mountain” του Johann Baptist Zwecker, ζωγραφισμένη το 1864. Πρόκειται για ένα από τα εθνικά σύμβολα της Ισλανδίας, που οι Ισλανδοί ήξεραν μόνο από ασπρόμαυρη ξυλογραφία ώσπου το πρωτότυπο βρέθηκε σε μουσείο της Ουαλίας.
Τι νέο φέρνει το “Hin Helga Kvöl”;
Μια επιστροφή στην ταχύτητα με το σημερινό σχήμα. Ο όγδοος δίσκος κυκλοφόρησε τον Νοέμβριο του 2024 και ο τίτλος του σημαίνει το ιερό μαρτύριο. Το ομώνυμο κομμάτι γεννήθηκε από μια απλή ερώτηση στην περιοδεία για τα δέκα χρόνια του “Köld”, πώς θα ακουγόταν γρήγορη μουσική αν την έγραφε αυτή η εκδοχή της μπάντας. Η απάντηση ήρθε με blast beats και tremolo κιθάρες, σχεδόν 30 χρόνια μετά το γκαράζ.
Ο τρόπος που γράφουν έχει αλλάξει. Με δουλειές, παιδιά και οικογένειες, μισός δίσκος γράφτηκε από τον Addi μόνο του στο studio του και ο ίδιος υπογράφει σχεδόν όλους τους στίχους, τη στιγμή που στον προηγούμενο είχε γράψει μόλις δύο. Το εναρκτήριο “Hún Andar” είναι ένας φόρος τιμής στο βρετανικό gothic rock που άκουγαν από τα ’90s. Ο τίτλος σημαίνει αναπνέει και μιλάει για κάποιον που ζει ακόμα, έχοντας πάψει να είναι ο εαυτός του.
Πώς επηρέασαν οι Sólstafir τη μουσική σκηνή;
Έδειξαν ότι μια μπάντα από την Ισλανδία μπορεί να χτίσει καριέρα έξω από αυτή. Ο Guðmundur Óli έλεγε το 2012 ότι ένα ισλανδικό συγκρότημα δεν θα πουλήσει ποτέ πάνω από 1.200 αντίτυπα στη χώρα του, άρα δεν έχει λόγο να προσπαθεί να αρέσει σε κανέναν. Η απομόνωση έγινε πλεονέκτημα, γιατί τους έσπρωξε να ακούγονται μόνο σαν τον εαυτό τους. Τη δεκαετία του 2010 το νησί απέκτησε μια από τις πιο συζητημένες black metal σκηνές της Ευρώπης, με ονόματα όπως οι Misþyrming και οι Svartidauði, σε μια χώρα όπου το 1995 σχεδόν κανείς δεν άκουγε το είδος.
Το άλλο κομμάτι της επιρροής τους αφορά το κοινό. Έχουν περιοδεύσει με τους Primordial, τους Paradise Lost και τους Ιάπωνες Mono, περνώντας από metal festivals σε post-rock σκηνές. Ο Addi συγκρίνει την πορεία τους με εκείνη των Paradise Lost και των Anathema, που ξεκίνησαν από το doom και βρέθηκαν πιο κοντά στους Depeche Mode και τους Coldplay. Σήμερα το όνομά τους λειτουργεί όπως εκείνο των Sigur Rós ή των Nine Inch Nails, δηλαδή δεν χρειάζεται να εξηγήσεις τι είδος παίζουν.
Σήμερα οι Sólstafir βρίσκονται στον δρόμο, όπως σχεδόν πάντα. Το 2026 έπαιξαν σε festivals από την Ισλανδία ως την Πορτογαλία και τον Φεβρουάριο του 2027 ξεκινούν ευρωπαϊκή περιοδεία μαζί με τους Enslaved, μία από τις μπάντες που άκουγαν ως έφηβοι στο γκαράζ. Η μπάντα που κάποτε είχε τρεις από τους έξι ακροατές του black metal στη χώρα της γεμίζει σήμερα venues σε όλη την Ευρώπη.
Οι ακτίνες που τους έδωσαν το όνομα χρειάζονται σύννεφα για να φανούν. Η ίδια λογική περνάει από όλη τους την πορεία, από το ωμό ξεκίνημα ως τα έγχορδα και τα πιάνα των τελευταίων δίσκων. Χωρίς το σκοτάδι του black metal, το φως που βρήκαν αργότερα οι Sólstafir δεν θα ξεχώριζε τόσο.
